Havuz ısı pompası elektrik tüketimi: COP, test koşulları ve gerçek fatura senaryosu
Havuz ısı pompası elektrik tüketimi: COP tanımı, hava sıcaklığına göre değişimi, üretici veri sayfalarından COP tablosu ve aylık kWh fatura senaryosu.
Isı pompasının elektrik tüketimi, verilen ısının COP'a bölünmesiyle bulunur. COP sabit değildir: aynı cihaz hava 26 °C'de 7,0 COP verirken hava 15 °C'de 5,0'a düşer. Sabit devirli modellerde bu düşüş 5,2'den 3,7'ye kadar iner. Bu yüzden katalogdaki en yüksek COP değerine göre fatura tahmin edilemez.
*Yayım: 2 Eylül 2026 · Son güncelleme: 2 Eylül 2026*
Bu yazıda ne var
- COP'un tanımı ve hangi büyüklüklerin oranı olduğu
- Test koşullarının (hava sıcaklığı, su sıcaklığı, bağıl nem) neden katalogda yazdığı
- Dört üreticinin veri sayfalarından derlenmiş COP tablosu
- Inverter cihazlarda tek bir COP değerinin neden yanıltıcı olduğu
- 32 m² havuz için aylık kWh ve TL hesabı (birim fiyat değişken)
COP nedir ve nasıl okunur?
COP (Coefficient of Performance, etkinlik katsayısı), cihazın havuz suyuna verdiği ısı gücünün, şebekeden çektiği elektrik gücüne oranıdır. Peraqua kataloğu tanımı şöyle veriyor: "havuz suyuna aktarılan ısı çıkışının, gerekli elektrik gücüne bölümü" (Peraqua havuz ısı pompası kataloğu).
\[ \text{COP} = \frac{P_{\text{\i s\i}} \ (\text{kW})}{P_{\text{elektrik}} \ (\text{kW})} \]
Tüketim hesabı bunun tersidir:
\[ E \ (\text{kWh}) = \frac{Q \ (\text{kWh}_{\text{\i s\i}})}{\text{COP}} \]
COP 5,0 olan bir cihaz, havuza verdiği her 5 kWh ısı için şebekeden 1 kWh çeker. Aradaki 4 kWh dış havadan taşınır; üretilmez. ABD Enerji Bakanlığı havuz ısı pompaları için tipik aralığı 3,0 ile 7,0 arasında veriyor ve bunun yüzde ifadesiyle %300–700 verime karşılık geldiğini belirtiyor (DOE Energy Saver, Heat Pump Swimming Pool Heaters).
Bu, elektrikli rezistanstan yapısal farktır. Rezistans elektriği doğrudan ısıya çevirir, COP'u 1'dir. Karşılaştırmanın karar tablosu için ısı pompası mı elektrikli ısıtıcı mı yazısına bakın.
Test koşulları neden katalogda yazıyor?
COP tek başına bir sayı değildir; her zaman üç koşulla birlikte anlamlıdır: dış hava sıcaklığı, havuz suyu sıcaklığı ve dış havanın bağıl nemi. Bu üçü değiştiğinde COP da değişir.
Hava sıcaklığı doğrudan belirleyicidir, çünkü ısı pompası ısıyı havadan çeker. Hava soğudukça buharlaştırıcıdaki sıcaklık farkı azalır, kompresör daha çok çalışır. Bağıl nem ikinci sıradadır: nemli havada buharlaştırıcı yüzeyinde yoğuşan suyun gizli ısısı ek kazanç sağlar, bu yüzden yüksek nemli test koşulunda COP daha yüksek çıkar. Su sıcaklığı yoğuşturucu tarafındaki yükü belirler; hedef su sıcaklığı yükseldikçe COP düşer.
ABD federal test yönteminin koşulları DOE tarafından şöyle veriliyor: 80 °F ortam kuru termometre sıcaklığı, %63 bağıl nem ve 80 °F havuz suyu. Metrik karşılığı yaklaşık 26,7 °C hava / 26,7 °C sudur. Avrupa pazarındaki kataloglar genellikle iki koşulu birlikte yayımlar: hava 26–27 °C / su 26 °C / nem %80 ve hava 15 °C / su 26 °C / nem %70. İkincisi sezon başı ve sonundaki gerçek koşullara daha yakındır. Isı pompalı havuz ısıtıcılarının performans derecelendirmesi ayrıca ANSI/AHRI Standard 1160-2022.pdf) kapsamında tanımlanmıştır.
Üretici veri sayfaları hangi COP'u veriyor?
Aşağıdaki tablo dört üreticinin yayımladığı teknik verilerden derlenmiştir. Tüm değerler havuz suyu 26 °C koşuluna aittir.
| Cihaz | COP — hava 26–27 °C, nem %80 | COP — hava 15 °C, nem %70 | Düşüş | Çalışma aralığı (°C) |
|---|---|---|---|---|
| Cooper&Hunter CH-HP015LERK (sabit devirli) | 5,20 | 3,78 | %27 | −7…43 |
| Cooper&Hunter CH-HP020LERK (sabit devirli) | 5,16 | 3,90 | %24 | −7…43 |
| Cooper&Hunter CH-HP035LERK (sabit devirli) | 5,28 | 3,70 | %30 | −7…43 |
| Cooper&Hunter Turbo-Inverter (tam yük) | 4,98 | 3,90 | %22 | −15…43 |
| Gemaş FIP13S (tam yük) | 6,99 | 5,00 | %28 | −15…43 |
| Gemaş FIP13S (kısmi yük) | 16,27 | 7,70 | %53 | −15…43 |
| Peraqua Smart serisi (tam yük) | 6,3–7,3 | 4,4–4,9 | %30–33 | −15…43 |
| LASWIM Premium (%50 devir) | 14,0 (hava 27 °C) | 6,9 | %51 | −10…43 |
Kaynaklar: Cooper&Hunter kataloğu, Gemaş FIP serisi kılavuzu, Peraqua kataloğu, LASWIM kataloğu.
Tablodan iki sonuç çıkar. Birincisi, hava 26 °C'den 15 °C'ye indiğinde COP tüm cihazlarda %22 ile %33 arasında düşüyor. İkincisi, sabit devirli cihazlar ile inverter cihazlar arasındaki fark yaz koşullarında değil, kısmi yükte açılıyor.
Inverter cihazlarda "COP 16" ne anlama geliyor?
Gemaş FIP13S için üretici, hava 26 °C / su 26 °C / nem %80 koşulunda ısıtma kapasitesini 13,66–3,14 kW, güç girişini 1,98–0,193 kW ve COP'u 16,27–6,99 olarak veriyor. Bu üç aralık aynı sırayla okunur: cihaz tam kapasitede 13,66 kW ısı verirken 1,98 kW çeker ve COP 6,99'dur; en düşük devirde 3,14 kW ısı verirken 0,193 kW çeker ve COP 16,27'ye çıkar.
Yani yüksek COP değerleri düşük kapasitede elde edilir. Havuzu hedef sıcaklığa çıkarmaya çalışan bir cihaz tam kapasitede çalışır ve COP alt sınırdadır. Hedef sıcaklığa ulaşıldıktan sonra cihaz devrini düşürür ve yüksek COP bölgesine geçer. Faturayı belirleyen, bu iki bölgede geçirilen sürelerin ağırlıklı ortalamasıdır.
| Çalışma bölgesi | FIP13S kapasite (kW) | Güç girişi (kW) | COP | Ne zaman |
|---|---|---|---|---|
| Tam yük, hava 26 °C | 13,66 | 1,98 | 6,99 | İlk ısıtma, sıcaklık yükseltme |
| Kısmi yük, hava 26 °C | 3,14 | 0,193 | 16,27 | Sıcaklık koruma, yaz |
| Tam yük, hava 15 °C | 10,14 | 2,03 | 5,00 | Sezon başı-sonu ısıtma |
| Kısmi yük, hava 15 °C | 2,31 | 0,30 | 7,70 | Sezon başı-sonu koruma |
Dikkat çeken nokta: hava 15 °C'ye indiğinde cihazın kapasitesi de düşüyor, 13,66 kW'tan 10,14 kW'a. Yani serin havada cihaz hem daha az ısı verir hem her kWh ısı için daha çok elektrik çeker. Kapasite payı bırakmanın gerekçesi budur; boyutlandırma için havuz ısı pompası kaç kW olmalı yazısına bakın.
Aylık elektrik tüketimi nasıl hesaplanır?
Hesap üç adımdır: aylık ısı ihtiyacını bul, çalışılan koşulun COP'una böl, birim fiyatla çarp.
Senaryo. 4×8 m (32 m²) açık havuz, hedef su sıcaklığı 26 °C, sezon boyu ısıtma.
DOE'nin yayımladığı ölçekli veriyi kullanıyoruz. DOE Tablo 1, 1.000 ft² (92,9 m²) açık havuzu, sezon ortalaması COP 5,0 olan bir ısı pompasıyla ve 0,1301 $/kWh birim fiyatla modelliyor. Los Angeles'ta 1 Mayıs–31 Ekim döneminde 80 °F (26,7 °C) su için maliyet 1.649 dolar; bu 12.675 kWh elektriğe, yani havuz yüzeyi başına 136 kWh/m²·sezon değerine karşılık geliyor. Aynı satırın örtülü karşılığı 211 dolar, yani 17,5 kWh/m²·sezon.
32 m² havuza ölçeklenmiş altı aylık ortalama:
| Senaryo | Sezonluk ısı (kWh) | COP kabulü | Sezonluk elektrik (kWh) | Aylık elektrik (kWh) | Aylık maliyet |
|---|---|---|---|---|---|
| Örtüsüz, yaz koşulu | 21.760 | 5,0 | 4.352 | 725 | 725 × \(e\) |
| Örtüsüz, serin ay | 21.760 | 3,7 | 5.881 | 980 | 980 × \(e\) |
| Örtülü, yaz koşulu | 2.800 | 5,0 | 560 | 93 | 93 × \(e\) |
| Örtülü, serin ay | 2.800 | 3,7 | 757 | 126 | 126 × \(e\) |
Burada \(e\), ödenen elektrik birim fiyatıdır (TL/kWh). EPDK'nın 4 Nisan 2026'dan geçerli tarifesinde mesken alçak gerilim tek zamanlı aktif enerji bedeli 203,6685 kuruş/kWh, alçak gerilim dağıtım bedeli 107,0498 kuruş/kWh'dir (Anadolu Ajansı; resmî tablolar EPDK). Vergiler, fonlar ve kademeli tarife eklendiğinde ödenen birim fiyat değişir; bu yüzden tabloda değişken bırakıldı. Faturaya nasıl yansıdığı havuz elektrik tüketimi hesaplama yazısında kalem kalem işleniyor.
Tablodaki en büyük fark cihazdan değil örtüden geliyor. DOE'nin bu konudaki genel ifadesi ölçülüdür: örtü kullanımıyla ısıtma maliyetinde %50–70 tasarruf mümkündür (DOE Energy Saver, Swimming Pool Covers). Tablodaki daha büyük oran, DOE Tablo 1'in belirli bir iklim ve kullanım senaryosuna ait olmasından kaynaklanır. Türkiye illeri için karşılık gelen sezonluk kWh/m² değerleri veri yok.
Sezon ortalaması COP neden katalog COP'undan düşük?
Katalog COP'u belirli bir anın ölçümüdür; fatura ise sezonun tamamının toplamıdır. Aradaki farkı dört etken açar.
- Dış hava sıcaklığı sezon boyunca değişir. Nisan ve ekim aylarında hava 15 °C bandındadır; COP tablonun alt satırlarındadır.
- Cihaz devreye girip çıkar. Sabit devirli cihazlarda her kalkışta kısa bir düşük verim penceresi vardır.
- Defrost çevrimleri. Düşük hava sıcaklığında buharlaştırıcıda karlanma olur; çözme çevrimi enerji harcar ve o sürede havuza ısı verilmez.
- Su debisi ve hidrolik uyum. Gemaş, giriş–çıkış suyu sıcaklık farkının 6 °C'yi aşmamasını şart koşuyor. Debi düşükse cihaz kapasitesini kullanamaz.
Bu yüzden DOE, yıllık maliyet tablosunda tek bir anlık değeri değil sezon ortalaması COP 5,0 kabulünü kullanıyor. Yıllık toplam işletme bütçesini kurmak için havuzun yıllık işletme maliyeti hesabı ve havuz maliyet ve enerji SSS yazıları kullanılabilir. Yöntemlerin tamamının karşılaştırması havuz ısıtma yöntemleri karşılaştırma yazısında; havuz yapım ve ekipman bütçesi kalemleri havuz fiyatları sayfasında yer alıyor.
Sık sorulan sorular
Havuz ısı pompası ayda kaç kWh harcar? 32 m² örtüsüz bir havuzda DOE verisine ölçeklendiğinde aylık 725 kWh (COP 5,0) ile 980 kWh (COP 3,7) arasında çıkar. Aynı havuz örtü ile kullanıldığında bu değer 93–126 kWh'ye iner. Sonuç iklime, hedef sıcaklığa ve kullanım süresine bağlıdır.
COP kaç olmalı? DOE havuz ısı pompaları için tipik aralığı 3,0–7,0 olarak veriyor. Karşılaştırma yaparken cihazların aynı test koşulundaki değerleri kıyaslanmalıdır; hava 15 °C / su 26 °C / nem %70 koşulu Türkiye'de sezon başı ve sonu için daha gerçekçidir.
Isı pompası hangi sıcaklıkta verimsizleşir? DOE, dış sıcaklık 7–10 °C aralığının üzerinde kaldığı sürece ısı pompalarının verimli çalıştığını belirtiyor. Bu eşiğin altında hem COP hem cihaz kapasitesi düşer; ısınma süresi belirgin uzar.
Inverter ısı pompası daha mı az elektrik harcar? Kısmi yükte evet. Gemaş FIP13S'te aynı koşulda COP tam yükte 6,99, en düşük devirde 16,27'dir. Sıcaklığı koruma modunda çalışılan uzun saatlerde inverter cihaz belirgin avantaj sağlar; ilk ısıtmada fark küçülür.
Nem COP'u nasıl etkiliyor? Nemli havada buharlaştırıcı yüzeyinde yoğuşan suyun gizli ısısı ek kazanç sağlar, bu yüzden yüksek nem koşulunda ölçülen COP daha yüksektir. Kataloglarda 26 °C koşulu genellikle %80 nemde, 15 °C koşulu %70 nemde verilir.
Kaynaklar
- DOE Energy Saver — Heat Pump Swimming Pool Heaters (arşiv): http://web.archive.org/web/20250110215122/https://www.energy.gov/energysaver/heat-pump-swimming-pool-heaters
- DOE Energy Saver — Swimming Pool Covers (arşiv): http://web.archive.org/web/20250110214936/https://www.energy.gov/energysaver/swimming-pool-covers
- Gemaş — DC inverter yüzme havuzu ısı pompası kılavuzu (FIP serisi): https://gemas.com.tr/uploads/dokuman/1/6500779273ea5TM0OBXllWRWlikFXEdGrf9xorLQGYZCs8zzo3Uge.pdf
- Cooper&Hunter — Heat Pumps for Swimming Pools kataloğu: https://cooperandhunter.ua/split/files/newsletter/nlt_20220708122201864.pdf
- Peraqua — Pool Heating ürün kataloğu (2024-10): https://shop.peraqua.com/out/pictures/ddmedia/produktfolder-waermepumpen-en-2024-10.pdf
- LASWIM — Premium serisi havuz ısı pompası kataloğu: https://www.laswimwater.com/uploads/soft/20250815/1-250Q5140440605.pdf
- ANSI/AHRI Standard 1160-2022, Performance Rating of Heat Pump Pool Heaters: https://www.ahrinet.org/system/files/2023-06/ANSI%20AHRI%20Standard%201160-2022%20(I-P).pdf
- EPDK — Elektrik faturalarına esas tarife tabloları: https://www.epdk.gov.tr/Detay/Icerik/3-1327/elektrik-faturalarina-esas-tarife-tablolari
- Anadolu Ajansı — EPDK tarife haberi: https://www.aa.com.tr/tr/enerjiterminali/elektrik/epdk-2026-yekdem-maliyetlerini-revize-etti/56138
